Voor leerlingen in de bovenbouw havo/vwo is er vanaf 2013 een nieuw examenprogramma voor biologie.
De concept-contextbenadering
Centraal in het nieuwe programma staat de concept-contextbenadering.
Dat wil zeggen dat leerlingen begrippen (=concepten), zoals erfelijkheid of evolutie, moeten begrijpen en toepassen vanuit verschillende praktijken (=contexten). Hierbij worden drie typen contexten onderscheiden:
- beroepscontexten zoals de praktijk van een natuurbeheerder of een dierenarts;
- wetenschappelijke contexten zoals die van een viroloog of een ecoloog;
- leefwereldcontexten waarmee bijvoorbeeld sport, school of het uitgaansleven bedoeld wordt.
Een voorbeeld:
Leerlingen leren in de beroepscontext van een plantenveredelaar die verschillende soorten gewassen op proefvelden teelt - over erfelijkheid. Ze leren redeneringen opzetten over de motieven van de veredelaar en leren het concept erfelijkheid gebruiken.
Leerdoelen
Op het examen wordt getoetst of de leerling een voorgeschreven aantal concepten in een context kan gebruiken.
Zestig procent van het programma wordt centraal geëxamineerd. Veertig procent wordt in het schoolonderzoek geëxamineerd.
Vaardigheden en denkvaardigheden die daarbij centraal staan zijn: ontwerpen, onderzoeken, modelleren, beheren, behandelen, verzorgen, consumeren, produceren, vormfunctie denken, ecologisch denken, evolutionair denken, systeemdenken, kiezen, beleven en waarderen, en veilig werken.
Leerdoelen bij biologieuitdeboeken.nl.
In de leerlingenopdracht in 'biologieuitdeboeken' gaat het erom dat de leerling leert uitzoeken hoe het concept bij uitvoering van één of meer activiteiten in een context wordt uitgewerkt of gehanteerd en dat de leerling leert daarover te rapporteren.
Het bekijken van de presentaties van 'biologieuitdeboeken' zorgt ervoor dat de leerling leert een beschrijving te volgen van de wijze waarop het concept wordt gehanteerd bij de uitvoering van één of meer activiteiten in de context en leert daarover te discussiëren.
Zie de download 'Geselecteerde concepten en contexten voor vwo en havo'.
